انصافاً هم بالاترين مصيبت براى يك انسان اين است كه خواب را در نماز شب مقدم بدارد . اين مصيبت است . بالاترين مصيبت اين است كه انسان از نماز لذت نبرد . بالاترين مصيبت اين است كه انسان از ديگر گرايى و از كمك كردن به ديگران لذت نبرد . خرج كردن در راه خدا را خسارت بداند . خمس دادن و زكات دادن را خسارت بدانيد . اين بالاترين مصيبت است . لذا قرآن مى فرمايد : اين افرادى كه سنگدل و قسى القلب نيستند ، اين افرادى كه از مناجات خدا ، از رابطه با خدا و از كمك كردن به ديگران لذت مى برد ، لذتشان قابل درك و وصف نيست . قابل وصف هست ، اما براى خودش و براى آن كسانى كه به آن مقام رسيده باشند : « تَتَجافى جُنُوبُهُم عَنِ المَضاجِعِ يَدعُونَ رَبَّهُم خَوفاً وَ طَمَعاً وَ مِمّا رَزَقناهُم يُنفِقُونَ فَلا تَعلَمُ نَفسٌ ما أُخفِىَ لَهُم مِن قُرَّةِ أَعيُنٍ جَزاءً بِما كانُوا يَعمَلُونَ » « 1 » افرادى هستند كه از خواب بلند مى شوند و پشت پا به رختخواب مى زنند . گاهى صفت جمال خدا و گاهى صفت جلال خدا بر دل آنان حكمفرما مىشود : « يَدعُونَ رَبَّهُم خَوفاً وَ طَمَعاً » گاهى خوف حق بر دل اينها متجلى مىشود ( يعنى صفات جلال خدا ) در آن وقت گريه مىكند ، گريه خوف غش مىكند ، غش خوف ، مدهوش مىشود ، نه بى هوش ، مدهوش شوق : « وَ خَرَّ مُوسى صَعِقاً » . « 2 » امير المومنين ( ع ) چه مدهوشى ها داشت در دل شب . حضرت زهرا ( س ) چه مدهوشى ها داشت . پيغمبر اكرم و ائمه اطهار ( ع ) چه لذتها داشت ، چه مدهوشى ها داشتند . گاهى از خوف و گاهى از رجاء ؛ يعنى گاهى از صفت جلال خدا بر دل اينها متجلى مى شد و گاهى صفت جمال خداوند . « وَ مِمّا رَزَقناهُم يُنفِقونَ » نه تنها خمس و زكات مى دهند ، بلكه اگر مال دارند ، براى خود مى خواهند و ديگران و اگر علم دارند نيز براى خود مى خواهند و ديگران . اگر آبرو

--> ( 1 ) - سجده / 16 - 17 ( 2 ) - و موسى مدهوش به زمين افتاد . ( اعراف / 143 )